Indonesië 2013

Reisverslag Java Bali Lombok 2013

Indonesie 2013

Reisverslag Indonesie

 

Wij zijn een gezin van 2 ouders met 3 volwassen dochters, die in de zomer 2013 een reis hebben gemaakt naar Indonesie. Hier tref je een verslag aan van deze reis. Onze reis ging van Java (Jakarta) naar Bali en Lombok en duurde 23 dagen. Dat is veel te kort.. De foto's zijn zelfgemaakt en geven een indruk van wat we gezien hebben.

 

Dit verslag is misschien handig voor mensen die, net als wij, zelf de reis hebben gepland en geregeld. Hierom hebben we ook informatie als reistijden en prijzen erbij vermeld. Hotels hadden we van thuis uit al geregeld veelal via internet of via Bookings.com omdat we met vijf mensen niet het risico willen lopen dat er geen plek is.

 

We vlogen heen op Jakarta, terug vanaf Denpasar met MA via Kuala Lumpur. Zorg wel voor voldoende cash voor visum etc op zowel de heenreis (€ 25 pp) als voor de terugreis (150.ooo Roepiah pp). Verder werden we geconfronteerd dat in de zomer 2013 Maestro vrijwel nooit werkt, dus de Visa-kaart is erg handig. Qua eten gaan we vaak naar warongs of kleine restaurants, waar we doorgaans Indonesische kost eten variërend van 200.ooo tot 350.ooo Roepiah voor 5 personen, dat is dus €15 - €25. In Ubud is het 2x duurder. De genoemde prijzen hierna zijn in Roepiah (IDR), herrekenend naar de euro 4 nullen er af en dan x 0,75 (zomer 2013).

 

 

 

 

De algemene tips over afdingen hebben we doorgaans toegepast, wat ook een leuke manier is om in contact te komen met de mensen. Omdat we met 5 personen reizen kunnen we geen normale taxi's nemen, daar past onze bagage niet in. Met de bemo lukte wel voor kortere ritten, maar dan zat je wel wat krap.

 

 

 

Meer reisverhalen? Ga dan naar: http://reisverhalen-azie.startpagina.nl.

 

 

Java

 

Jakarta 2 nachten

Na aankomst op het vliegveld worden we van alle kanten aangeklampt voor een taxi, maar wij willen met de bus naar ons hotel. Op het vliegveld eerst maar even pinnen, want zonder geld kom je hier nergens. Het busstation is een stukje lopen en we hoeven niet lang op de bus te wachten. Ons hotel Shriwiyaja (1300.ooo Roepiah per nacht) nabij Gambir Station bereiken we in een half uurtje voor 30.ooo Roepia pp. Het hotel ligt op een steenworp van Gambir Station, het onafhankelijkheidsplein en de grote moskee. Het is gevestigd in een oud koloniaal pand en is het oudste hotel van de stad. Vanaf Gambir vertrekken de belangrijkste treinen, dis is dus een handige plek voor het eerste hotel. Het ontbijt is de volgende dag vanwege de ramadan van 3 tot 8 uur (!), wij worden vanwege de jetlag om half 11 pas wakker maar worden toch nog van ontbijt voorzien. We hadden niet zoveel verwachting van de stad Jakarta, maar desondanks hebben we mooie dingen gezien. Oud, statig maar inmiddels schandelijk vervallen Hollands erfgoed, de oude haven, armoedige steegjes en de grootste moskee van Zuidoost Azië. Omdat we bij de oude haven verkeerd lopen belanden we in de totaal verarmde havenwijk, waar we heel vriendelijk door iedereen worden benaderd. Dit is duidelijk een plek waar geen toeristen komen, maar we voelen ons absoluut veilig hier. En het verkeer is met al die scooters, bemo's en ander verkeer een heksenketel, helemaal als nog een zware regenbui losbarst boven de stad.

 

Bandung 2 nachten

De reis met de Kereta Api trein is een aanrader. Treinkaartjes hebben we ivm ramadan vooraf laten reserveren door ons hotel in Jakarta 90.ooo Roepiah pp, maar dan zit je ook prima tijdens de 3 uur durende reis. Het station Bandung is groen en liefjes, dat zou je niet verwachten voor een miljoenenstad. We wandelen over de rails naar de uitgang waar weer vele taxi's op ons wachten. Wij lopen door, want we denken dat ons hotel op loopafstand ligt. We zullen ons deze vakantie vaker in de afstanden vergissen. Als we bij een ander Scarlet hotel aankomen laten we ons gratis met de hoteltaxi naar Scarlet Dago (1450.ooo Roepiah per nacht) brengen, een trip van 20 minuten. Het hotel is netjes, maar de ligging is niet geweldig. De dierentuin is op loopafstand, maar daar zijn wij niet naar toe geweest. In Bandung willen we niet weer direct de drukte van de stad in maar de natuur in. We willen eerst een taxi naar de vulkaan, maar de eerste taxi's rijden vlug door, want te ver. Dan maar naar het Dago Teahouse, dichter bij. Hier kun je de stad overzien, we zien de vulkaan in de verte en maken een wandeling door de natuur. Het blijkt lastig zijn de weg te vinden doordat bewegwijzering ontbreekt (we komen er later achter dat dit voor heel Indonesie geldt). Wees niet te eigenwijs om de weg te vragen, dat doen de Indonesiërs ook. Wij vinden de waterval helaas niet maar hebben wel een mooie tocht langs de rivier. We zien hier een reusachtige spin en een oude Hollandse Waterkrachtcentrale uit 1920. Uiteindelijk komen we in een sjieke oud-koloniale buitenwijk waar we een bemo naar de stad nemen. Hier zien we nog een aantal Hollandse gebouwen en restanten. Niet heel mooi, maar wel bijzonder.

 

Tanen (Yogyakarta) 4 nachten

De treinreis naar 'Djokdja' duurt 7 uur en is comfortabel met geweldig uitzicht over de rijstvelden, plantages en door leuke dorpjes (345.ooo Roepiah pp). We worden door Tatang, onze gastheer, opgehaald vanaf het station Yogya. Hij rijdt ons in een halfuur naar Guesthouse Tanen vlakbij de Merapi waar we eerst een duik in het zwembad nemen. Ons guesthouse is een prachtig groot houten huis van een Nederlandse eigenaar, waarbij de gastheer en -vrouw alles doen om je het naar de zin te maken. In Tanen blijven we maar 3 dagen, dus we moeten dingen overslaan, want er is zo veel te doen en te zien! De indrukwekkende Merapi Jeepsafari (400.ooo Roepiah per jeep) laat ons de gevolgen van de 2010-eruptie beleven. De andere dag bezoeken we de Borubodur (185.ooo Roepiah pp) en de Prambanan (165.ooo Roepiah pp), helaas hebben de kinderen hun studentenkaart niet bij zich, dat scheelt voor Prambanan al 80.ooo Roepiah pp. De bezienswaardigheden in Yogya (Kraton, Vredenburg) valt ons wat tegen maar dat kan ook aan de ramadan hebben gelegen. In Yogya kopen we wat zilveren souvenirs en sarongs, keuze genoeg aan de Malioboro. Onze gastvrouw Dewi heeft elke dag heerlijk voor ons gekookt en ons ook veel daarover geleerd aan de hand van de kruiden en vruchten in haar tuin. Voor het diner betaalden we haar 40.ooo Roepiah pp, voor de lunch 25.ooo Roepiah pp.

 

 

Cemoro Lawang (Bromo) 1 nacht

Voor de reis van Tanen naar Bromo hadden we vooraf een taxichauffeur geregeld via internet voor 2000.ooo Roepia, maar een paar dagen voor vertrek komt hij met een prijsverhoging van 50%. Het vertrouwen is weg, dus we zoeken een alternatief. In Yogya hebben we daarom gisteren treinkaartjes gekocht naar Surabaja, 'bisnis'-klasse helaas, dus geen airco, maar verder prima. De reis kost 175.ooo Roepiah pp en duurt bijna 5 uur. In Surabaya vinden we een taxi naar Bromo voor 650.ooo Roepiah die ons daar in 3 uur naar toe brengt. Dat is inclusief een stop onderweg omdat een van ons misselijk werd. Wat zijn we blij dat we noodgedwongen de trein moesten nemen, zo'n auto is ook niet alles. Onderweg betalen we 75.ooo Roepiah pp tickets voor het Nationale Park. We komen rond 4 uur 's middags aan bij Lava View Lodge en genieten nog van het uitzicht. Het hotel is wat shabby, maar we zijn er maar kort. Het plekje daarentegen is geweldig. 'S avonds is het in het plaatsje een dode boel, dat komt omdat iedereen de ochtendstond van de Bromo wil beleven, dus de wekker op 4 uur heeft staan. De foto's van die middag doen we later bijna allemaal weg als we de volgende ochtend veel mooiere foto's maken van de zonsopkomst boven de Bromo: adembenemend! Dat geldt overigens ook voor de zwavellucht die op onze keel slaat als we de krater beklimmen. De Jeepsafari kost ons 450.ooo Roepiah.

 

Bangiwangi (Ferry Bali) 1 nacht

Via ons hotel bij de Bromo regelen we een taxi die ons naar Probolinggo brengt voor 300.ooo Roepiah. We hadden ook de bus naar Probolinggo kunnen nemen, maar dan zouden we mogelijk te laat komen voor de trein. Op het door Nederlanders gebouwde station Probolinggo uit 1860 kunnen we gelukkig nog kaartjes kopen voor de trein naar de ferry naar Bali. Ook hier weer een prachtige route langs leuke stationnetjes en mooie natuur. Voor de 4,5 uur durende reis betalen we 90.ooo Roepiah pp. In Banyiwangi aangekomen denken we wel naar het hotel Ketapang Indah te kunnen lopen, maar toch een bemo gekozen voor 50.ooo Roepiah. Blijkbaar is dat te veel. De chauffeur maakt naar onze indruk een omweg en zodra hij hoort dat we de volgende ochtend weer verder reizen is hij niet meer bij ons weg te slaan. De volgende morgen staat hij ons dan ook op te wachten bij het hotel. Ons hotel is heerlijk rustig, vanuit onze kamer kijken we uit over een klein grasveldje aan een prachtig zwart zandstrand, aan de overkant zien we Bali. De kamers zijn ruim en netjes. De Ijen-vulkaan slaan we over, dat wordt ons te druk. In dit hotel is gelukkig een prima zwembad, want zwemmen in de zee schijnt vanwege de stroming gevaarlijk te zijn. We gaan er lekker zwemmen en rusten uit.

 

Bali, Lombok, Bali

 

Lovina (Bali) 4 nachten

Bij de ferry naar Bali moeten we weer taxichauffeurs van ons afslaan die ons wel in Lovina wilden afzetten voor 700.ooo Roepiah inclusief bootreis. Niet op ingaan, we hebben het gered voor minder dan de helft met een bemo. De bootreis naar Bali duurt een uur en is prima, zeker als je ziet dat het maar 6.5oo Roepiah pp kost (€ 0,45). Wij hebben goede zitplekken in de schaduw. Vreemd dat de ferry halverwege een poosje stil blijft liggen. Later horen we dat er meer ferries zijn dan steigers, dus dat er een wachtrij is. Onderweg komen we door het eerste apenbos deze vakantie. De apen lopen over straat en in de zee. Ons huisje Saraswati Holiday House ligt in een mooi aangelegde tuin aan een riviertje waarin we nog een varaan van 120 cm zagen zwemmen. Het blijkt dat deze dieren ook wel door de tuin lopen, maar banger voor ons zijn dan wij voor hen. De zee is 10 minuten lopen en er zijn diverse warongs en restaurantjes eveneens op loopafstand. Voor 70.ooo Roepiah pp nemen onze dames een Balinese massage van een uur. Vanuit Lovina maken we een snorkeltrip naar Menjangan en een dolfijnentocht (weer vroeg opstaan, maar deze wordt beloond met heel veel dolfijnen). Voor beide tochten vergeten we te onderhandelen en we betalen veel te veel (samen 4500.ooo Roepiah), het is wel fantastisch. Menjangan gaat door als een van de betere snorkel- en duikplaatsen van Bali, maar helaas zien we de beloofde schildpadden niet. Wel veel vrolijke vissen en kleurig koraal. Opvallend vinden we de drukte van Bali ten opzichte van Java. En op elke lege vierkante meter staat een tempel met parasols en rare kleedjes. De wandeling bij de Aling-Aling waterval nabij Sambangan is een heerlijk rustpunt op dit drukke eiland (taxi 150.ooo Roepiah retour) maar blijkt voor ons moeilijk te vinden.

 

Sengiggi (Lombok) 7 nachten

Van Lovina naar Padang Bai is een hele reis per taxi, dwars door Bali. Op de kaart is het maar een stukje van 120 km, maar we zijn bijna 4 uur onderweg voor 600.ooo Roepiah. En dan de ferry: die kost niet veel (40.ooo Roepiah pp), dus we mogen niet klagen. Maar wat een vies schip! Het verblijf van 5 uur in de felle zon op het dek is niet prettig. Na aankomst in Lembar vinden we gelukkig vrij snel een taxi voor 250.ooo Roepiah naar Villa Perac vlakbij Sengiggi (uurtje rijden), waar we rond een uur of 5 helemaal verreisd aankomen. Voor een week betalen we hier € 375. Lombok is veel rustiger dan Bali, je merkt dat vooral aan het verkeer. Wij maken op Lombok een slow-trek over de Pusuk-pas: vanaf het apenbos lopend door het regenwoud terug naar onze villa. We komen in het regenwoud niet alleen bananen, koffie, cacao, ananas Jackfruit etc, maar ook het complete Conimex-assortiment in het wild tegen. De tocht is niet goedkoop omdat we wederom niet onderhandelen (250.ooo Roepiah pp) maar wel schitterend. We maken ook voor 250.ooo Roepiah pp een guided tour naar Gerupuk/Kuta. Prachtig is de markt in Mataram, de korte stop bij een veldje waar rijst wordt geoogst en de prachtige golven van de zuidkust. Het Sasak-dorpje waar we stoppen vinden we te toeristisch. De voorlaatste dag op Lombok hebben we scooters gehuurd voor 70.ooo Roepiah per scooter en een tocht langs de kust naar het noorden gemaakt. We zien mooie uitzichten, schitterend witte stranden en het echte leven op Lombok, geweldig! We krijgen nog een lekke band, maar vinden vrij snel iemand die dat voor 50.ooo Roepiah voor ons maakt, binnen een halfuur kunnen we weer verder. Dit eiland is echt gemaakt voor de scooter. Tijdens ons verblijf op Lombok genieten we verder van de luxe privevilla met personeel en heerlijk zwembad. Onze kok kookt heerlijk voor ons, we betalen haar de boodschappen en een vage extra per maaltijd, wat neerkomt op 250.ooo Roepiah per dag, dus buitengewoon billijk.

 

 

Ubud (Bali) 2 nachten

Omdat de ferry van Bali naar Lombok ons op de heenreis was tegen gevallen nemen we terug de snelboot vanaf Sengiggi via Padang Bai naar Ubud. Kosten 425.ooo Roepiah pp van deur tot deur, best wel veel geld. De reis is wel korter, maar niet comfortabeler. Zij die op het dek zitten zijn binnen no-time kleddernat, diegenen die binnen zitten misselijk. De totale reis van Sengiggi naar Ubud neemt toch nog 5 uur in totaal. SRI Bungalows (1580.ooo Roepiah per nacht) ligt midden aan Monkey Forest Road, dus de laatste roepia's kunnen rollen. We vinden ook nog even tijd voor de befaamde rijstterrassen van Tegallalang om kiekjes te maken, we bezoeken een Balinese dansavond (75.ooo Roepia pp) en op onze laatste ochtend een wandeling door Monkey Forest (20.ooo Roepiah pp). Wat een geweldige bomen daar, mega! We verwachten Tarzan nog te zien zweven aan de lianen. Het blijkt dat de kosten in Ubud ten opzichte van de eerdere ervaringen ongeveer 2 keer zo hoog zijn dan op Lombok en Java. Ook onderhandelen blijkt moeilijker. Men lacht je vierkant uit als je een te laag bod doet en je hoeft niet te doen alsof je doorloopt, ze lopen zelf al bij je weg. De taxi naar de airport blijkt toch lager te kunnen dan de alom geldende prijs van 300.ooo Roepiah, wij vinden iemand die het voor 200.ooo Roepiah wil doen. Als puntje bij paaltje komt wil deze man er toch nog 100.ooo Roepiah bij hebben, maar daar trappen wij niet meer in. Uit pesterij blijft de airco deze reis uit.

 

Kosten

We hebben gekozen voor een zelf georganiseerde reis. We wilden niet op een soort schoolreisje, maar zelf dingen ontdekken. Bijkomend voordeel is dat we relatief goedkoop hebben gereisd. De vlucht is uiteraard het duurst, de hotels en het vervoer over land en met de boot vielen flink mee. Hieronder een korte recapitulatie van de kosten, omgerekend per persoon:

 

  • vlucht, visum en transfers luchthaven € 1.200
  • hotels en guesthouses € 400 (veelal 3-sterren, wij hadden prima ervaringen met de door ons gekozen locaties)
  • reis (trein, taxi's, boot, transfers van/naar hotels) € 125
  • Uitjes, waaronder toegang Prambanan/Borobudur, Jeepsafari's, snorkeltrips, short-trek, scooterhuur € 195
  • eten en drinken € 150

 

 

Reizen per trein

We hebben een aantal trajecten op Java per trein afgelegd. Deels gepland, maar deels ook omdat de chauffeur die we hadden geregeld onbetrouwbaar bleek. De reis per trein is ons buitengewoon goed bevallen. Vanwege de ramadan werd ons aan bevolen de kaartjes vooraf te kopen. We kwamen er achter dat dit inderdaad zo is, als je tenminste een wagon met airco wilt. Op bepaalde trajecten rijden maar een paar treinen per dag, en je kunt bijvoorbeeld niet van Yogya via Surabaya dezelfde dag nog doorreizen naar Banyiwangi, de treinen sluiten eenvoudigweg niet op elkaar aan. Op de site van Kereta Api kun je de reis goed plannen. Het kopen van kaartjes op het station is een belevenis op zich. Wij hebben op station Yogya een nummertje moeten trekken, in de tussentijd vul je een formulier in (paspoortnummers, geboortedatum, alles willen ze weten) waarmee je dan het kaartje kunt kopen. De de grote stations kun je met Visa terecht maar niet overal (ons lukte dat niet op Probolinggo). In de trein is vaak wel een eenvoudige maaltijd (nasi of bami) te kopen, evenals kleine snacks en drinken.

 

Taxi's

Wij waren met 5 personen, dat betekent dat het reizen per taxi per persoon relatief gunstig is. Wij pasten met al onze koffers net in een 7-persoons APV of in een Bemo. Het kostte ons relatief weinig moeite vervoer te vinden, maar soms was het wel krap. Vaak werd ons verteld dat bijvoorbeeld op de aankomstplek van de boot geen taxi's zouden zijn, dus dat we dat vooraf moesten regelen. Wij hebben gemerkt dat bij de reguliere ferryhavens vaak wel vervoer aanwezig is. Als je een taxi hebt genomen naar een plek waar geen andere toeristen zijn, dan wil de chauffeur vaak wel voor een kleine vergoeding op je wachten. Wij hebben een paar keer een 'verplichte' fooi moeten geven omdat de chauffeur (zogenaamd) geen wisselgeld bij zich had. Zorg dus dat je altijd gepast kunt betalen. Een paar keer hebben we gereisd met een Bluebird-taxi. We hadden gehoord dat deze betrouwbare en gunstige prijzen hadden, dit is inderdaad het geval, voor ons was het alleen niet altijd mogelijk omdat de auto's onvoldoende zitplekken hebben.

 

Achteraf bekeken

Als we deze reis zouden overdoen, zou het grotendeels hetzelfde zijn. Geen zelfkritiek? Toch wel. We hebben ons verkeken op de bootreis van Bali naar Lombok. Misschien dat we een volgende keer het vliegtuig zouden overwegen voor dat traject. We hebben natuurlijk grote delen van het land niet gezien. Van Java heb ik het idee dat we van Oost-Java (te) weinig hebben gezien. Maar zo kun je aan de gang blijven, want we hebben ook Sumatra, Komodo, Borneo en andere eilanden over geslagen. Ofwel, we moeten gewoon nog eens terug!

 

Copyright © Gert Wentzel